Geçmişimden Kırık Dökük (11)

Devam...

Bu çalışmalar halk tarafından heyecanla karşılanmış, gerekli kereste, taş, kireç temin edilmiş; 28 Ağustos 1323 (10 Eylül 1907) Salı günü kurbanlar kesilmiş, dualarla okulun temeli atılmış ve İlkkanun 1323’te (Aralık 1907) inşaat bitmiş, öğrencilerin oturması için gerekli olan döşeme, rahle, yazı tahtası vs. tamamlanmıştır.

Okulun yapımı için halk kendi gücü nispetinde katılırken varlıklı kişilerden müftünün kayınpederi Hacı Ömer Ağa, Karababalardan Küçük Hacı İbrahim, Hacı Yağcıoğlu Hacı Hüseyin ve Muhtar Hacı Ahmed Ali gibi yardımseverler büyük miktarda katkıda bulunmuşlardır. Bekçi Halil Onbaşı ile Cabar Mustafa halkı imeceye çağırmak suretiyle de katkıda bulunmuşlardır.

Bina Tamam, Sıra Öğretmende

Okulun temeli atıldıktan sonra Mustafa Reşid, sürekli inşaatı denetlemiş, fırsat buldukça da Karahüyük’e gelmiş, o sırada henüz icazetini almamış fakat baba evinde dinlenmekte olan Ali Vehbi’yi ziyarete gelir.

Niçin Yüreğil’de bu okulu kurmaya kalkıştığını şöyle izah eder: “Cehaletle mücadeleye başlamak için Yüreğil muhitini uygun buldum. Müftü efendi maarife meyyal. Usul-i cedid’in (yeni tarz eğitimin) ehemmiyetini takdir ediyor. Halkda da hahişiyat (büyük bir istek) gördüm.” (s. 251)

Aralarında öğretmen bulma konusunda karşılıklı fikir alışverişi  olur. Bu tür bir okulda görev alacak öğretmeni bulmak zordur. Çünkü devlet köylerde okul açmadığı gibi öğretmen okullarından mezun olmuş kişileri de böyle yerlere atamamaktadır. Bu durumda gönüllü öğretmen bulmak gerekir. Bu okulda hem okuma, hem de yazma, ayrıca Türkçe öğretilecektir. Medreselerden icazet alanlar hem okumayı, hem de yazmayı bilmedikleri gibi Türkçe de öğretecek hâlde değillerdir. Çünkü medreselerde Türkçe öğretimi yoktu.

Mustafa Reşid’in İleri Hedefleri

Mustafa Reşid, sadece bu okula bulunacak öğretmeni değil, geleceğin aynı tarzda açılacak okullarına da öğretmen yetiştirmeyi planlamaktadır. “Yüreğile mektep yapıldı demektir. Kânunuevvel (Aralık) içinde kesin olarak resmî açılışı yapılacaktır. Burada okumak için gerek yerli ve gerekse yakın köylerden birçok çocuk gelecektir. Bunların içinden kabiliyetli olanları seçer bir sınıf oluştururuz. Bu sınıf öğrencilerini yapacağımız yeni programa göre sürekli ve devamlı bir okutma neticesinde üç yıl sonra diğer köylerde açılmasını tasarladığımız okullara pekâlâ öğretmen olabilirler.” (s. 252) Ali Vehbi, şakayla karışık işin gerçeğini soru hâlinde söyleyiverir:

“- Desenize, Yüreğil okulu, diğer köylerin darülmuallimi (öğretmen okulu) olacak...”

“-Evet, hem numune mektebi (örnek okulu),  hem de muallim (öğretmen)...”

“-Pek güzel, fakat Yüreğil mektebine kim muallim (öğretmen) olacak?”

Öğretmen bulmanın yanında, öğretmene ödenecek aylık, barınma vb. konularında tartışmalar, görüş bildirmeler, sorular-cevaplar uzar gider. Mustafa Reşid, öğretmenin ücretinin halk tarafından karşılanacağını, Ali Vehbi ise halkın yoksul olduğunu, devlete olan kırk paralık borcunu bile ödeyemediğini, üstelik medreselerde öğretimin parasız olduğunu, bu durumun da halkın tepkisine sebep olacağını söyler. Mustafa Reşid, aylık konusunda Müftünün garantör olacağını söyler ve ekler: “Bunlar dururken fazla para vermek suretiyle çocuğunu, ne olduğunu bilmediği mektepte okutmaya razı etmek pek müşkül, mümkün mertebe az masraf göstermek ve çok fedakârlık yapmak suretiyle bizim arzumuz ancak tahakkuk edebilir.” (s.254)

Burada görev alacak öğretmene verilecek ücret ancak 3-4 mecidiye (60-80 kuruş) olabilecektir.

Mustafa Reşid, idealisttir. İdealini mutlaka gerçekleştirecektir. Şöyle der: “Memlekette henüz maarif teşkilatı yoktur.” Bununla birlikte köylere okul açıp öğretmen gönderecek bir idare mevcut değildir. Bu yüzden “Başkaca bir gelir kaynağı bulmak da mümkün değildir. Yokluk içinde varlık, darlık ve zorluk içinde başarı ancak ilâhî feragat ve fedakaârlıklara katlanmakla kabildir.”

Ali Vehbi’yi bu işe razı edebilmek için, önceleri aralarında konuştukları halkın, köylünün durumu ve çıkış yolu bulma ile ilgili fikirlerini özetlercesine:

Devam edecek...

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Yaşar Çağbayır - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak YeniSöke Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan YeniSöke Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler YeniSöke Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı YeniSöke Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.



Anket Covid-19 döneminde Söke belediyesi hizmetlerinden memnuniyet düzeyiniz nedir.