Geçmişimden Kırık Dökük (14)

Devam...

Yüreğil’de Yeni Usulde Eğitim Verecek Okul Açılıyor

Mustafa Reşid, “Cuma günü Yüreğil’de bulunacak şekilde hazırlıkta bulunmasını” rica etmesi üzerine Ali Vehbi, 17 Sonkânun 1323 (30 Ocak 1908) Perşembe akşamı Yüreğil’e gelir. Köylü tarafından sevinçle karşılanır. Okul binası çam dalları ve bayraklarla süslenmiş, girişe kurdele bağlanmış, açılışa hazırdır. Ertesi gün, Cuma namazından önce Acıpayam Müftüsü  Hasan Hilmi (Tokcan)’ın başkanlığında bir toplantı yapılır. Bu topantıda  “Mektebi Koruma ve Yardım Derneği” kurulması kararlaştırılır ve kurucu heyeti teşkil edilir. Bu toplantıda Yüreğillilerden başka çevre köylerden gelmiş olanlar da vardır. Bizim köyden de gelen olduğu belirtilmektedir. Bu kurulan derneğin bütün ilçe köylerini de kapsaması yönünde teklifler gelir. Böyle bir dernek o zamana kadar kurulmamıştır. Hükûmetçe izin verilip verilmeyeceği tereddüdü hasıl olur. Müftünün kaymakamla görüşerek bu konuyu çözeceğine dair söz vermesi üzerine ikinci bir dernek kurulur. Bu derneğin başkanlığını Mustafa Reşid üstlenir. Bizim köyden de Hatip Mustafa (Köyümüzün uzun süre imamlığını yürüten, daha sonra köyümüze de 1943-44 yıllarında okul yapılmasına önderlik eden Hacı Hatip Mustafa Karaçay) asil üye olarak yer almıştır.

Okulun Açılış Töreni

Daha önceden 18 Sonkânun 1323 / 31 Ocak 1908  Cuma günü okulun açılacağı, kayıt kabul işleri tamamlanarak 19 Sonkânun 1323 / 1 Şubat 1908 Cumartesi günü öğretime başlanacağı ilan edilmiştir. Halk işe gitmemiş ve kalabalık bir halk topluluğunun iştiraki ile  Müftü Hasan Hilmi (Tokcan) tarafından kurdele kesilerek okul açılır. Müftü kısa bir konuşma yapar ve Ali Vehbi’ye sözü devreder.

Okulun açılış gayesi ve takip edilecek yöntem hakkında geniş bir açıklamada bulunur. Çocuklar sınıfa alınır kayıtları yapılır. Ana sınıfı, intiyat sınıfı ve birinci sınıf  olmak üzere üç seviyede eğitim başlar.

Kitaplar daha önceden Mustafa Reşid tarafından Denizlideki okullardan yeteri kadar temin edilmiştir.  Denizli’deki okulların üçüncü sınıfında okutulan kitaplar birinci, ikinci sınıf kitapları ihtiyat sınıfına, birinci sınıflarda okutulanlar ise ana sınıfına verilir. Böylece o gün ikindi üzeri derslere başlanmıştır.

Öğretmen Ali Vehbi, öğrencilere uzun bir konuşma yapar. Bu konuşmanın bir paragrafını almakta yarar var diye düşünüyorum.

“Şu gördüğünüz Ayyıldızlı bayrak Türklüğü temsil ettiğinden mukaddestir. İşte bakınız mektep kapısı  üzerinde dikilen direkte sallanan bu mukaddes bayrağımız bizlere gurur veriyor. Çünkü dalgalandığı toprak Türk’ündür. Bu bayrağın her yerde dalgalanması millî benliğimizin şerefini artırır. Onun için bayrağımızı omuzumuzda taşırız ve gördüğümüz yerde dikilerek, cephe alarak onu selamlarız. Doğduğumuz günden beri her türlü nimetleriyle bizi besleyen bu kutsal toprak üzerinde yaşadığımız müddetçe barındığımız, hayatımızın sonunda da sığınağımız olduğundan onun muhafazası bizim borcumuzdur.” (s. 277)

Ali Vehbi Hocanın Yüreğilli Yardımcısı

Burada ileride bahsedeceğim bizimköyün ilk öğretmenlerinden olan Hasan Ali Efendi hoca ile bağlantısı olan bir kişiden söz etmek istiyorum. Çocukluğumda babamın yakın dostlarından olan Macarların İbrahim dayıyı birkaç kez görmüş ve evlerinde babamla misafir olmuştuk. Artık İbrahim dayının ve Hasan Ali Efendinin nesi olduğunu bilmiyorum ama Aykota Hoca anılarında  bu aileden Mehmet Bahaeddin’den söz eder. Babasının vefatı üzerine küçük Mehmet Bahaeddin’i amcası Hacı Mehmet Ali efendi yanına alır. Hacı Mehmet Ali efendi, Tire yakınlarındaki devlet çiftliklerinden Yeni Çiftlik’e yerleşmiş hem çiftçilik hem de öğretmenlik yapmaktadır. Mehmet Bahaeddin, amcası tarafından Tire’de ilkokula gönderilir. İlkokulu bitirdikten sonra bir süre de medresede öğrenim görmüştür.

Mehmet Bahaeddin, okul koruma derneği ile yardım derneği muavinliği görevine getirilir. Böylece aynı zamanda Ali Vehbi hocanın yardımcısı durumuna gelir. Ve ana sınıfını okutmakla görevlendirilir. Diğer iki sınıfı, yani ihtiyat sınıfı ile birinci sınıfı da Ali Vehbi üstlenir.

Okulun Mevcudu ve Okutulan Dersler

Okulun mevcudu şöyledir: Birinci sınıf: 21, İhtiyat sınıfı: 48, Ana sınıfı: 54 olmak üzere toplam 123 örencidir.

Günlük ders programına göre her ders bir saat, sonrasında 10 dakikalık dinlenme, böylece günde 6 saat ders yapılır. Öğle arası bir buçuk saattir. Haftalık ders saati toplamı 33 saattir. Cuma günleri tatildir. Birinci sınıf öğrencileri günlük ders saati dışında cuma hariç ikişer saat müzakere (etüt) yaparlar. Okunan dersler sınıflara göre şöyledir:

Birinci sınıf: Okuma, yazı, imla (yazım); Türkçe dilbilgisi, Arapça emsile ve bina, din dersleri, hesap (matematik), geometri (hendese), tarih, coğrafya, resim, idman (beden eğitimi) hareketleri, askerî talim.

İhtiyat sınıfı: Okuma, yazı, imla, Kur’an, tecvit, din dersleri, matematik, resim, beden eğitimi ve askerî talimler.

Ana sınıfı:  Elifba (alfabe / abece), yazı, imla, ilmihâl, matematik, beden eğitimi.

Askerî talimleri, köyden Halil Onbaşı ile Molla Musa yürütür. Öğrencilere tahtadan tüfekler yapılıp ellerine verilerek temel askerlik eğitimi yaptırılır. Seke’de hazırlanmış bulunan özel talim yerinde yapılan bu askerî eğitimleri köylüler zevkle izlerler.          Devam edecek...

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Yaşar Çağbayır - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak YeniSöke Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan YeniSöke Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler YeniSöke Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı YeniSöke Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.



Anket Covid-19 döneminde Söke belediyesi hizmetlerinden memnuniyet düzeyiniz nedir.